الفيض الكاشاني

243

منتخب مكاتيب قطب ( فارسى )

است در دانش . از اين جهت گفته‌اند كه دو ركعت نماز كه دانا گذارد به ثواب از هزار ركعت كه غير دانا گذارد افزون است . و در حديث آمده كه خواب دانا بهتر از عبادت نادان است . نادانى كه به دانش حقيقى نرسيده باشد اگرچه ديده بر هم فشارد و سر پيش افكند و اطراف ساكن گرداند آن نه اخلاص و خشوع الهى باشد و چون بنگرى گرفتار خيالى باشد . گر بكاوى كوشش اهل مجاز * تو به تو گنده بود همچون پياز در زمان حضرت اميرالمؤمنين عليه السلام گويند كسى سوگند خورد به آن كس كه محتجب است به هفت آسمان . حضرت اميرالمؤمنين على عليه السلام فرمود كه سوگند نه به خداى خورده است . از به حق ناطق جعفر بن محمّد الصّادق عليهما السلام پرسيدند كه چرا دعاى ما مستجاب نمىشود ؟ فرمود : براى آن كه كسى را مىخوانيد كه او را نمىشناسيد . اهل مجاز نماز دور و دراز را توانند گذارد و اعمال بِرِّ فراوان توانند كرد ، امّا عمل بسيار كه بىمتانت علم باشد به منزله بار آبگينه است به وزن بسيار و به قيمت اندك و پيوسته در معرض آفت . و راه دور و دراز بار آبگينه كجا به منزل توان رسانيد ؟ تا تو را از تو شيشه در بار است * از تو تا دوست راه بسيار است و آن مقدار از آن كه برسد چه قيمت داشته باشد ؟ آدمى كه خود را به كمال آدميّت رساند هم به وصلهء خود نشيند و هم به وصلهء ديگران ، براى آن كه خلايق همه نه به خود نزد خداى عزّوجلّ راه مىيابند ، بعضى به حسن عمل خود آن جا راه مىيابند و بعضى به شفاعتِ بعضى . و شفاعت از آنِ انبياء و علماست . عالم ربّانى و عالِم كه صاحب شفاعت است نه آن كس است كه نحو و صرف خوب داند يا علم فتوى و روايت . عالم كه صاحب شفاعت باشد آن